Category archives for Engelse literatuur

Shakespeare

leven en werk

Deze knol wil een overzicht bieden van het leven en het werk van een der grootste schrijvers uit de westerse literatuur: William Shakespeare. Deze Engelse dichter en toneelschrijver uit de 16e en vroege 17e eeuw spreekt 400 jaar later nog steeds sterk tot de verbeelding. Ondanks het feit dat zijn leven vrij goed gedocumenteerd is, blijft zijn figuur omgeven met mysterie. Sommigen betwijfelen zelfs of deze Shakespeare wel de auteur is van al die onvergankelijke komedies, historische stukken en en tragedies. Hoe dan ook worden zijn stukken nog steeds, zij het vaak in aangepaste, voor onze moderne smaak verteerbare versies opgevoerd. Zelfs mensen die niet echt iets van hem gelezen hebben, zijn vertrouwd met citaten als “To be or not to be, that is the question” (Hamlet), “A horse, a horse, my kingdom for a horse” (Richard III) en “”What’s in a name? That which we call a rose, by any other name would smell as sweet” uit Romeo and Juliet. Mogelijk zijn sommige versregels uit zijn sonnetten nog bekender, zoals “Shall I compare thee to a summer’s day”; Thou art more lovely and more temperate” uit Sonnet 18 en “My mistress’ eyes are nothing like the sun;
Coral is far more red than her lips’ red” uit Sonnet 130. Zijn tijdgenoot Ben Jonson, zelf een groot toneelschrijver, bracht Shakespeare hulde met deze profetische woorden: “He was not of an age, but for all time.”

Gedichten van John Donne

De Engelse dichter John Donne wordt beschouwd als de liefdesdichter bij uitstek. Vooral de gedichten die hij in zijn jeugd schreef zijn heel aards en zinnelijk, maar tegelijk verwijzen zij naar een hogere, vergeestelijkte werkelijkheid, naar het metafysische. Een gedicht van John Donne kun je nooit volledig verklaren, een deel ervan blijft altijd verborgen voor de lezer, vooral door de beeldrijke, symbolische taal die hij gebruikt. Vandaar dat deze poëzie ook vrij moeilijk te vertalen is.

Engelse literatuur

veertien eeuwen geschiedenis

Een volledig overzicht geven van de Engelse literatuur, vanaf het 7e-eeuwse Cædmon’s Hymn tot de laatst verschenen literaire bestseller die door London Review Bookshop aangeprezen wordt, is onbegonnen werk. Misschien is het dus goed om te beginnen met het te bestrijken terrein wat beter in kaart te brengen.

In ruime zin verwijst Engelse literatuur naar literatuur in de Engelse taal, en die schrijvers kunnen zowat overal ter wereld wonen en werken. Zo was Joseph Conrad Pools, Robert Burns was Schots, James Joyce was van Ierse afkomst, Dylan Thomas was Welsh, Edgar Allan Poe Amerikaans, Salman Rushdie Indisch, V.S. Naipaul werd geboren in Trinidad en Vladimir Nabokov in Rusland. Anders gezegd: Engelse literatuur is zo divers als de variëteiten en dialecten van het Engels die over de hele wereld worden gesproken. Deze knol behandelt in de eerste plaats de literatuur zoals ze geschreven wordt in Groot-Brittannië. De Amerikaanse literatuur, die toch een eigen ontwikkeling en gezicht heeft, wordt behandeld in een aparte knol. Het ligt echter allemaal niet zo eenvoudig, want Amerikanen gaan soms in Engeland wonen, of verblijven als ‘expatriates’ lange tijd in het buitenland, en vice versa. Ook literaire stromingen houden zich niet netjes aan grenzen, en er is vaak sprake van uitwisseling en beïnvloeding over de landgrenzen heen.

Wat betreft de opgenomen schrijvers, wordt ervan uitgaan dat de raadpleger van deze knol meer zal willen weten over Shakespeares Hamlet, Swifts Gulliver Travels, de gedichten van Geoffrey Chaucer, Milton en T.S. Eliot, en de romans van Jane Austen en Charles Dickens, waardoor wat als ‘minor literature’ kan worden bestempeld minder aan bod komt. Het is echter niet de bedoeling om bepaalde genres als ‘literair minderwaardig’ uit te sluiten, zodat ook aandacht wordt gegeven aan de beste werken van sciencefiction, het thrillergenre, komische literatuur enzovoort. Er wordt vooral gesteund op wat tegenwoordig in anthologieën aan teksten is opgenomen. Omdat een canon echter nooit vaststaat en onder invloed van nieuwe ontdekkingen en inzichten kan veranderen, zal ook deze knol in de loop der jaren aangepast en aangevuld (moeten) worden.

Deze geschiedenis van de Engelse literatuur wordt chronologisch aangeboden, een gewone gang van zaken die het voordeel biedt dat de ontwikkeling van de literatuur in de Engelse taal zichtbaar wordt, en vooral de manier waarop schrijvers door voorgangers beïnvloed werden.